Културна установа Блесок • Основана во 1998 г.
Ново од Блесок

уметноста е внатре

ISSN 1409-6900 | UDK 82+7     Блесок бр. 03 | година I | јуни-јули, 1998



[размена]



SLOVOKULT.DE
KRUG
BALKANI
OKF







                     Рецензирано списание
Блесок бр. 03јуни-јули, 1998
Галерија Осврти

Кревкиот џин

/5
стр. 1
Георги Василевски

Големите народни трагедии не мора по секоја цена да прераснат во мит чија поетика го чува од оштетување и одминливост богатото наследство на народната мудрост, патосот на неговата хероика и неговите страдања. Ние во нашата традиција не сме наследиле, за разлика од митот за Крале Марко или за илинденските херои, ниедна митска референца за трагедијата на Карпошовото востание. Митот ги спушти портите на своите безбедни и животворни тврдини и пред прометејската забревтаност на дејците од форматот на еден митрополит Теодосиј, но затоа херостратските подвизи на гемиџиите за кои, навистина, се интересираат и современите европски историчари, овде најдоа безбедно засолниште и гаранции за заштита на нивната историчност.
    Овој каприц на митот да одбира или отфрла настани и личности на чии доблести идните генерации ќе се учат да ги разликуваат изворните етички вредности на подвигот од сурогатите на натрапливите визионери, не е никаква специфичност само на нашата традиција. Тој се појавува во историјата на западните цивилизации со интензитет и распространетост која ја менува историската констелација и се заканува да ги разниша основите на веродостојноста на веќе потврдените факти. Обидите на француските Темплари (XII – XIV век) да го историзираат ликот и учењето на Исус и на синот божји да му ја вратат човечката димензија, е само еден од многубројните примери во кои митот во дослух со историјата, безмилосно им го одзема правото и на најсмелите духови, да стапнат во неговото кралство.
    Денес во глобалното село, се чини дека самоволието со кое се подигаат митски вавилонски кули во невидено изобилие, сè повеќе се осилува и тоа е на добар пат да ги подјаде самите темели на митската инспирација. Луцидните опсервации на Ролан Барт во кои големиот лингвистички авторитет митот го дефинира како рожба и конструкција на нешто за кое се зборува и тоа станува сеопшта говорна преокупација, чинам дека ја загубија својата актуелност. Последниве деценија – две, кога станува збор за филмот, митски димензии и перспективи добиваат катастрофичните опсесии, стравот, катаклизмичките визии и трескавичното исчекување на некаков библиски крај. Судбината на Хирошима во потсвеста на современиците на Чернобил се проширува врз животите на жителите на сета планета. Нивната иднина, според наодите на еден од најдобрите познавачи на програмата на НАСА, Рубен Ковалски, веќе е испишана. Архитектите на новиот светски поредок испланираа во Холограмската програма дека 90 проценти од целокупното население на планетата мора да биде уништено за да се врати и да се одржи идеалната еколошка рамнотежа.
    Овие морничави визии не му припаѓаат на жанрот на






Изданијата на „Блесок“ од број 01 до број 93 се достапни и на веб сајтот на CEEOL.

Со купување на некој од нашите наслови, директно ги помагате нашите активности. Ви благодариме!



50%


СЛЕДЕТЕ НÈ:
посетете нè на Facebook следете нè на Twitter следете нè на Google+